Treći krajnik postoji kod sve dece, normalnih je dimenzija i ne stvara značajne probleme. U ranom uzrastu, kada je imunološki sistem još uvek slab i nedovoljno razvijen, treći krajnik ima odbrambenu ulogu od različitih infekcija.
Pitanje koje često postavljaju roditelji odnosi se na to da li je treći krajnik zaista potreban? Da li od njega dete ima korist ili samo probleme?
Adenoid, odnosno teći krajnik je ždrelni krajnik koji se bori protiv bakterija i virusa. Bebe nemaju dovoljno razvijen imunološki odgovor na virusne i bakterijske infekcije, pa adenoid predstavlja odbrambenu barijeru. Razvija se od rođenja i maksimalnu veličinu dostiže u periodu od treće do pete godine života. Nakon sedme godine počinje da se smanjuje, u adolescenciji je jedva vidljiv, a u odraslom dobu, kada je imuni sistem dovoljno razvijen, potpuno nestaje.
Adenoid iliti narodno rečeno treći krajnik je limfno tkivo koje se nalazi iza nosne šupljine iznad zadnjih nepca. On sa dva ždrelna krajnika čini ždrelni prsten koji ima zadatak da sve što udahnemo ili unesemo u organizam kroz usta obradi i prikaže imunološkom sistemu.
Dakle, po svemu navedenom zaključujemo da adenoid ima zaštitnu funkciju u organizmu, ali on može izazvati i tegobe, kao što su:
– Otežano disanje na nos prilikom uvećanja trećeg krajnika, što onemogućava dotok vazduha kroz nosne šupljine, pa dete diše na usta i hrče noću. Tokom sna može doći do apnea gde dolazi do prestanka disanja od 5 do 10 sekundi. Konstantno disanje na usta može dovesti do čestih upala ždrela, krajnika, bronhitisa najpre akutnog, a zatim hroničnog.
– Česte upale uva koje uzrokuje treći krajnik, jer se u njemu nalaze patogeni mikroorganizmi koji preko Eustahijeve tube dođu do srednjeg uva i izazovu upalu sluznice. Takođe, može uzrokovati otitis koji uzrokuje nagluvost kod dece.
– On može da izazove i sekreciju nosa koja se sliva niz ždrela, a to se viđa u svakodnevnoj pedijatrijskoj praksi.
Treći krajnik treba posmatrati kao filter koji filtrira sve štetno što može narušiti zdravlje deteta. Lečenje antibioticima privremeno rešava problem. S obzirom na položaj koji ima, potpuno otklanjanje adenoida nije moguće. Nakon operacije dete će osetiti znatno poboljšanje, ali uvek postoji mogućnost njegovog recidiva.